پیشگیری از زخم بستر
مقدمه:
در برخی بیماری هایی که باعث اصطکاک پوستی و زخم بستر می شود پیشگیری از زخم بستر راحت تر و بهتر از درمان آن است. زیرا که بعد از ایجاد زخم بستر درمان و بهبودی آن بسیار دشوار خواهد شد. معمولا افرادی دچار این عارضه می شوند که ریکامبنت هستند و سطح سیستم ایمنی آنها بسیار پایین است. به همین دلیل پیشگیری از زخم بستر بسیار ضروری می باشد.
در چه افرادی نیاز است تا پیشگیری از زخم بستر صورت پذیرد؟
در این بخش به افرادی اشاره خواهیم کرد که وضعیت آنها باعث ایجاد حالت high ریسک نسبت به این بیماری در آنها خواهد شد:
- افرادی که دارای حداقل حرکت می باشند. مانند: افرادی که بر روی ویلچر بوده یا بر روی تخت قرار دارند. افرادی که دچار فلجی، سکته مغزی، بیهوشی و حالت کما هستند از جمله این افراد می باشند.
- افراد دارای اضافه وزن و کمبود وزن و افرادی که دارای وزن آنرمال می باشند: این افراد هم در زمره افراد high ریسک در مورد زخم بستر قرار دارند. زیرا فشار بر قسمت های مختلف بدن آنها به دلیل وزن این افراد ممکن است باعث ایجاد زخم فشاری شود.
- افرادی که به دلایل مختلف نمی توانند مدفوع و ادرار خود را کنترل نمایند: این افراد عمدتا در قسمت های لگن و قسمت هایی که با مدفوع و ادرار آلوده می شود دچار این عارضه خواهند شد. این معضل در کودکان به دلیل ضعیف بودن پوست در نواحی مذکور بیشتر بروز می کند.
- افرادی که دچار فلجی در یکی از اعضای خود شده اند: پیشگیری از زخم بستر در این افراد باید در آن اعضا بی حس یا فلج شده صورت پذیرد.
مراقبت های پرستاری از زخم بستر
مراقبت های پرستاری از زخم بستر موضوع بسیار مهمی است که بسیاری از پزشکان و متخصصان بر آن تاکید دارند. دیابت، فشار مداوم، کشیدگی پوست یکی از اصلی ترین عوامل ایجاد زخم بستر در افراد می باشند. مراقبت های پرستاری برخی اصول و نکات می باشد که باید از این مسائل آگاهی کامل داشته باشید، زیرا بی توجهی و کم دقتی مشکلات بزرگی را برای شخص ایجاد کرده و هزینه های زیادی را نیز بر شما تحمیل خواهد نمود.
روش های پیشگیری از زخم بستر:
1. پیشگیری و درمان زخم بستر به کمک تشک مواج:
این روش با استفاده از ایجاد تغییر پوزیشن در ناحیه کمر که بیشترین ریسک ایجاد زخم بستر را دارد نقش پیشگیری خود را اعمال می کند. همچنین با ایجاد جریان هوا در آن نواحی از ایجاد رطوبت، رشد باکتری و نازک شدن و از بین رفتن پوست ممانعت به عمل می آورد. استفاده از این تشک که در بین مردم به تشک برقی معروف است جدیدا بسیار مورد استقبال برای بیماران در معرض زخم بستر قرار گرفته است.
2. راهنماي پيشگيري از زخم فشاري:
زخم فشاری یا همان زخم بستر در اثر ایجاد اصطکاک پوستی با بستر در مدت زمان طولانی ایجاد می شود. با گذشت زمان پوست ناحیه نازک شده رطوبت و باکتری به آن اضافه شده و باعث ایجاد زخم بستر می شود.
پیشگیری از زخم بستر باید توسط اصول و قواعد خاص پزشکی صورت پذیرد از جمله این روش ها می توان به موارد زیر اشاره کرد:
- استفاده از تشک مواج
- تغییر موقعیت بیمار: این روش باعث خواهد شد که میزان اصطکاک پوست بیمار با بستر کاهش یابد. هوا و اکسیژن به نواحی پر اصطکاک رسیده و باعث ترمیم و بهتر شدن موضع زخم خواهد شد.
- آب کافی و تغذیه مناسب: یکی از موارد مهم در پیشگیری از زخم بستر استفاده از تغذیه برای بهبود وضعیت بیمار است. نوشیدن آب و مایعات کافی و غذای مقوی همچنین استفاده از مواد غذایی حاوی ویتامین های مناسب مانند: ویتامین E، D و غیره که در سلامت پوست و افزایش قدرت سیستم ایمنی تاثیر گذار است بسیار مهم می باشد. تغذیه مناسب باعث شادابی پوست و حالت لطافت در پوست می شود در نتیجه پوست دیرتر آسیب دیده و سریعتر درمان خواهد شد.
- ماساژ:
استفاده از ماساژ برای پیشگیری از زخم بستر بسیار موثر است. تحقیقات مختلف نشان دهنده این موضوع است که با ماساژ قسمت های درگیر در زخم بستر عضلات و پوست آن ناحیه تقویت می شود. همچنین با انجام این عمل خونرسانی به آن قسمت ها افزایش یافته و ترمیم سریعتر صورت می پذیرد. نحوه انجام ماساژ در این افراد و شدت و ضعف آن کاملا با افراد معمولی و سالم متفاوت است و نیاز به یک فرد حرفه ای فیزیوتراپیست دارد.
- استحمام: شستن پوست باعث ایجاد طراوت و دریافت آب به صورت لوکال می شود. همچنین شستشوی برخی زخم ها در مراحل اولیه باعث تسریع روند بهبودی خواهد شد. در خصوص زخم بستر هم تحقیقات نشان داده است که این مورد هم باعث درمان و هم باعث پیشگیری می شود. دفعات انجام استحمام و نحوه انجام آن نیز با توجه به وضعیت بیمار متفاوت خواهد بود. این روند بایستی با نظر پزشک متخصص طی شود.
پیشگیری از زخم بستر | استفاده از تشک های مواج موثرترین راه برای جلوگیری از ایجاد زخم بستر:
یکی از موثرترین راه هایی که اخیرا و با پیشرفت تکنولوژی در زمینه پیشگیری از زخم بستر پیشنهاد می شود استفاده از تشک می باشد. این دستگاه که به تشک مواج معروف است با ایجاد حالت موج در زیر بیمار باعث جابجایی فرد می شود. این نوع حرکت با اهداف خاصی مانند: راه یافتن هوا و اکسیژن به ناحیه تحت فشار فرد و جلوگیری از تکثیر باکتری های بی هوازی انجام میشود.
تغییر پوزیشن در زخم بستر:
مکانسیم ایجاد زخم بستر عدم جابه جایی و ارتباط با بستر در مدت زمان طولانی می باشد. به همین دلیل جابه جا کردن بیمار و تغییر پوزیشن بسیار برای این بیماران مهم است. این مهم میتواند توسط تشک مواج به صورت خودکار انجام شود.
اثر تشک مواج در زخم فشاری | زخم بستر:
با توجه به اهمیت پیشگیری از زخم بستر محققان به فکر راهکاری موثر و اصولی برای این روند افتادند. یکی از موثرترین روش ها استفاده از تشک مواج می باشد. در ابتدا این تشک ها تنها با خاصیت ایجاد موج طراحی و به بازار عرضه شد. ولی با افزایش استقبال و نیاز سنجی انواع مدل های این تشک طراحی شد. امروزه این تشک ها قابلیت تنظیم برنامه تغییر پوزیشن، هوادهی و غیره را دارد. ضخامت این تشک ها با توجه به وزن فرد و نوع بیماری فرد تغییر کرده است. قابلیت انجام ماساژ همزمان با فعالیت های دیگر به این تشک ها اضافه شده است.
مناطقی از بدن که باید پیشگیری از زخم فشاری در آن قسمت ها انجام شود:
- قسمت های انتهایی پا: این قسمت شامل مچ پا و پاشنه می شود.
- زانوها
- قسمت های پشتی لگن به ویژه باسن
- قسمت هایی از ستون فقرات که با تشک در تماس است.
- شانه ها و آرنج ها
- گوش ها و قسمت های پشتی سر
پیشگیری از زخم بستر در تمامی این نقاط با استفاده از تشک مواج قابل انجام است. به شرطی که تشکی مناسب و با کیفیت خریداری نمایید. در نظر داشته باشید علاوه بر استفاده از تشک بایستی سایر مراقبت های پزشکی را نیز انجام دهید .
نشانه های زخم بستر کدامند؟
زخم بستر بر اساس عمق، جدی بودن و سایر ویژگی ها در سطوح مختلف قرار می گیرد. درجه آسیب پوست و بافت، از پوست ملتهب تا آسیب های عمیق پوستی متغیر می باشد. علائم زخم بستر عبارتند از:
- تغییر در رنگ یا بافت پوست
- تورم
- تخلیه چرک
- مناطق دردناک
- احساس سردی یا گرمی در برخی از نواحی بدن
علت زخم بستر چیست؟
زخم بستر به آسیب های پوستی و در مواردی بافت های زیر پوست گفته می شود که بر اثر فشار در طولانی مدت، روی پوست ایجاد می شود. نشانه های زخم بستر اغلب روی پوستی ایجاد می شود که نواحی استخوانی بدن مانند پاشنه پا، مچ پا، باسن و دنبالچه را می پوشاند. افرادی که بیشتر در معرض خطر زخم بستر هستند، شرایط پزشکی دارند که آنها را از تغییر وضعیت یا حرکت باز می دارد و یا بیشتر وقت خود را روی تخت یا صندلی می گذرانند.
زخم بستر ممکن است در طی چند ساعت یا چند روز ایجاد شود. بیشتر زخم ها پس از درمان بهبود می یابند، اما برخی هرگز به طور کامل بهبود نمی یابند.
ژل ایکس پرونتوسان
پانسمان فوق جاذب زتوویت ای هارتمن
پانسمان هیدروکلوئید نازک رنوکر تی اند ال
زخم بستر چگونه به وجود میاد و روش تشخیص آن چیست؟
زخم بستر معمولاً در میان افراد بیمار و ناتوان که در خانه سالمندان با عدم تحرک طولانی مدت بستری هستند، دیده میشود. ارزیابی پوست بیمار از نظر نشانه های زخم بستر، بسیار حیاتی است. زخم بستر به سرعت عود می کنند و درمان آن دشوار است. مهمترین مدیریت آنها در وهله اول پیشگیری از وقوع است.
تشخیص در بستری شدن در بیمارستان
هنگام پذیرش در بیمارستان، همه بیماران نیاز به ارزیابی پوستی کامل دارند تا مشخص شود که آیا ممکن است دچار زخم بستر شده اند یا علائم اولیه زخم بستر را دارند و راه های مراقبت از زخم بستر را پیش بگیرند. ارزیابی پوستی شامل وجود زخم های قبلی و خطر ایجاد زخم بستر جدید است. ارزیابی پوست با استفاده از ابزارهای مختلفی انجام می شود و رایج ترین آن مقیاس برادن است.
مقیاس برادن، همه عوامل، به استثنای اصطکاک و برش که فقط سه نقطه در مقیاس خود دارد، را بین 1 تا 4 درجه بندی می کند. سپس امتیاز جمع می شود. این ابزار موارد زیر را بررسی می کند:
- پارامترهای حسی یا احساس روی پوست
- رطوبت موجود در پوست
- فعالیت بیمار صرف نظر از میزان تحرک او
- ارزیابی تغذیه ای
- تحرکی که ارزیابی می کند آیا بیمار می تواند وضعیت بدن خود را تغییر داده و کنترل کند
- ارزیابی نیروهای اصطکاک و نیروهای برشی روی پوست آسیب دیده
بالاترین نمره ممکن در مقیاس برادن 23 است. بیماران با نمرات 18 یا کمتر در معرض خطر زخم بستر در نظر گرفته می شوند.
زخم بستر را چگونه درمان کنیم؟
زخم بستر زمانی ممکن است عفونی شود و این عفونت می تواند یک مشکل جدی باشد. درمان سریع عفونت ها بسیار مهم است. زمانی که یک پرستار یا پزشک باید شما را معاینه کند. آنها برای درمان زخم بستر آموزش دیده اند. آنها می توانند شما را برای درمان بهتر، راهنمایی کنند. ممکن است زمان زیادی طول بکشد تا زخم بستر بهبود یابد.
علائمی که باید به آنها توجه کرد، لکه های آبی، سیاه یا قهوه ای روی پوستهای تیره، لکه های قرمز یا سفید روی پوست سفید، درد، خارش، تاول، ورم، ترک و چین و چروک و تغییر ناگهانی دمای پوست از جمله این علائم می باشند. در صورت مشاهده هر یک از این تغییرات پوستی فوراً به پرستار یا پزشک خود اطلاع دهید. ارزیابی پوست در اسرع وقت به جلوگیری از زخم بستر کمک می کند. راهکارهای درمانی برای بهبود زخم بستر به شرح زیر است:
- از بین بردن فشار و تغییر موقعیت
اگر دچار زخم بستر شده اید،یکی از مؤثرترین راه های مراقبت از زخم بستر کاهش فشار روی آن ناحیه بسیار اهمیت دارد. بسته به وضعیت شما، ممکن است از هر 15 دقیقه تا هر 6 ساعت نیاز به تغییر دادن موقعیت خود دارید. بهترین راه برای انجام این کار این است که روی آن ناحیه پوست دراز نکشید یا ننشینید.
- استفاده از تشک و کوسن
تشک و بالشتک مخصوص می توانند فشار را بر روی نواحی تحت فشار بدن کاهش دهند. تیم مراقبت های بهداشتی شما در مورد انواع تشک ها و کوسن ها راهنمایی می کنند. تشک ها شامل، تشک های فومی با طراحی خاص که فشار وارده بر بدن شما را کاهش می دهد.
- پانسمان برای زخم بستر
اگر دچار زخم بستر شده اید، ممکن است لازم باشد یک پانسمان روی آن داشته باشید. پانسمان از این ناحیه محافظت می کند، آن را تمیز و مرطوب نگه می دارد و به التیام آن کمک می کند. پانسمان ها یکی از راه های مراقبت از زخم بستر برای افرادی است که دچار این زخم ها می شوند و انواع مختلفی دارند که به زخم شما بستگی دارد. این موارد می تواند شامل مواردی مانند پانسمان هیدروکلوئیدی، پانسمان آلژینات، فوم ها و پانسمان های ضد میکروبی باشند.
پرستار زخم بستر شما را ارزیابی میکند تا تصمیم بگیرد که کدام پانسمان برای شما بهتر است، آن را در صورت لزوم تغییر دهید و بر عملکرد آن نظارت کند.
- جراحی برای زخم بستر
بافت مرده اطراف زخم می تواند روند بهبود را کند کند. ممکن است لازم باشد سلول های مرده را در فرآیندی به نام دبریدمان بردارید. می توان آن را به روش های مختلف انجام داد. پرستار شما ممکن است بتواند بافت مرده را هنگام تمیز کردن زخم و تعویض پانسمان جدا کند. برخی از پانسمان ها ممکن است به برداشتن آن کمک کنند. به ندرت، زمانی که زخم عمیق تر است، ممکن است نیاز به جراحی در بیمارستان برای برداشتن سلولهای مرده و تمیز کردن زخم داشته باشید.
- درمان های دیگر
درمان های دیگر ممکن است در شرایط خاص کمک کند. تیم مراقبت های بهداشتی می تواند در مورد آنها به شما بگوید. برخی از این موارد عبارتند از تغییر رژیم غذایی و مکمل ها و درمان ساکشن برای حذف مایع اضافی از زخم که در بهبود زخم بستر بسیار اهمیت دارند.
مراحل زخم بستر و انواع زخم بستر کدامند؟
4 مرحله زخم بستر را در این قسمت برایتان توضیح خواهیم داد:
- مرحله 1
مشاهده ناحیه ای قرمز، آبی یا ارغوانی، که ممکن است احساس گرما، سوزش یا خارش در آن قسمت را داشته باشد. این خفیف ترین مرحله است.
- مرحله 2
ناحیه ایجاد زخم، تبدیل به یک زخم باز می شود که شبیه ساییدگی یا تاول است. پوست اطراف زخم، ممکن است تغییر رنگ داده و احساس درد کنید.
- مرحله 3
در این مرحله، زخم عمیق تر می شود و اغلب لکه های تیره پوست در اطراف لبه های زخم مشاهده خواهید کرد.
- مرحله 4
آسیب به ماهیچه، استخوان یا مفاصل، شدیدترین مرحله زخم بستر می باشد. زخم بستر می تواند منجر به عفونت های جدی از جمله استئومیلیت و سپسیس شود.
عوارض زخم بستر چیست؟
در صورتیکه زخم بستر را مرحله اول تحت درمان قرار گیرد، درمان راحت تر صورت می گیرد. اما اگر علائم آن را نادیده بگیریم ممکن است با عوارض این نوع زخم مواجه شویم. برخی از این عوارض به شرح زیر است:
- عفونت باکتریایی (مانند سلولیت)
- دردهای شدید
- عدم بهبود پوست و بافت
- تأثیرات روانی
- تأخیر در بهبود بیماری های دیگر
حافظ طب نوین
این سایت به عنوان مرکز تخصصی فروش پانسمان های نوین و استومی در کشور است که می توانید جهت خرید و فروش پانسمان های خود در سایت حافظ طب نوین اقدام کنید.
من خودم به خاطر یه تصادف چند هفته ای بستری بودم و زخم بستر گرفته بودم. تشک مواج که استفاده کردم، زخمام خیلی زود خوب شد و دیگه دردی نداشتم.
مقاله هم عالی بود. چون من از طریق کارشناسای باحوصله ی حافظ طب تونستم محصولی که میخوامو بخرم. ممنونم
مادربزرگ من دیابت داره و خیلی مستعد زخم بستره. دکترش گفت براش تشک مواج بگیریم و واقعا عالی بود. از اون موقع دیگه زخم تازه ای ندیدیم.